سیستم مدیریت کیفیت — الزامات
جدیدترین ویرایش استاندارد بینالمللی سیستمهای مدیریت کیفیت، برای ایجاد، استقرار، نگهداری و بهبود اثربخشی فرآیندها در سازمانها.
ویرایش جدید ISO 9001 منتشر شده و جایگزین ISO 9001:2015 است. سازمانها باید اقدامات لازم جهت تحلیل شکاف و انتقال سیستم مدیریت کیفیت را آغاز نمایند.
استاندارد ISO 9001 مرجع بینالمللی برای الزامات سیستمهای مدیریت کیفیت است. این استاندارد چارچوبی جامع و اثربخش جهت مدیریت یکپارچه فرآیندها، برآوردهسازی الزامات و انتظارات مشتریان، پایش شاخصهای کلیدی و تضمین بهبود مستمر فراهم میآورد.
در ویرایش 2026، ضمن تثبیت اصول ساختار هماهنگ (Harmonized Structure)، تأکید ویژهای بر رهبری تحولآفرین، نهادینهسازی فرهنگ کیفیت، مدیریت پویای ریسکها و فرصتها و انطباق چابک با تغییرات محیط کسبوکار صورت گرفته است.
الزامات این استاندارد عمومی بوده و فارغ از نوع، اندازه، بخش دولتی یا خصوصی و ماهیت محصولات یا خدمات، برای کلیه سازمانهای صنعتی، خدماتی و مهندسی کاربرد دارد.
این استاندارد بر اساس ساختار هماهنگ استانداردهای مدیریتی (Harmonized Structure) تنظیم شده است:
تغییرات محوری و کلیدی به نسبت ویرایش 2015:
سازمانهای دارای گواهینامه معتبر باید بر اساس دوره گذار مشخصشده، نسبت به تطبیق فرآیندها و ممیزی انتقال اقدام نمایند.
برنامه زمانبندی رسمی مراجع اعتباردهی بینالمللی (IAF) برای انتقال گواهینامهها:
بررسی اجمالی مهمترین تغییرات ساختاری و مفهومی در ویرایش جدید.
| محور مقایسه | ویرایش ISO 9001:2015 | ویرایش جدید ISO 9001:2026 |
|---|---|---|
| وضعیت استاندارد | ویرایش پیشین | ویرایش جاری و معتبر |
| ساختار کلان | High Level Structure (HLS) | Harmonized Structure |
| رویکرد فرآیندی | مبتنی بر چرخه PDCA | تثبیت و تقویت یکپارچگی فرآیندها |
| تمرکز بر ذینفعان و مشتری | شناسایی الزامات | ارتقای تجربه و پاسخگویی به انتظارات |
| تفکر مبتنی بر ریسک | رویکرد عمومی | شفافسازی مکانیزمهای ارزیابی ریسک و فرصت |
| رهبری و تعهد | مسئولیتپذیری | تأکید عمیق بر رهبری فعال و فرهنگ کیفیت |
| پیوستهای راهنما | پیوست مقدماتی | ارائه Annex A توسعهیافته و کاربردی |
نسخه مد نظر خود را جهت مطالعه و تحلیل تغییرات انتخاب نمایید.
مطالعه این نسخه به تیمهای اجرایی، ممیزان داخلی و مدیران کیفیت پیشنهاد میشود.
Please verify the applicable ISO copyright and license terms.
جهت تسهیل انتقال به ویرایش 2026 و استقرار بدون نقص الزامات جدید، آماده ارائه خدمات تخصصی به سازمان شما هستیم:
ویرایش جدید استاندارد در سپتامبر 2026 توسط سازمان بینالمللی استانداردسازی (ISO) منتشر شده و به عنوان ویرایش ششم رسماً جایگزین ویرایش 2015 گردیده است.
مطابق با قواعد بینالمللی IAF، سازمانها معمولاً یک دوره زمانی ۳ ساله از زمان انتشار برای انتقال گواهینامههای خود به ویرایش جدید در اختیار دارند.
خیر. فرآیند انتقال بر پایه تحلیل شکاف (Gap Analysis) سیستم موجود صورت میپذیرد و صرفاً الزامات ارتقایافته، مستندات جدید و رویکردهای تکمیلی پیادهسازی میشوند.
خیر؛ استقرار الزامات به منظور بهبود ساختار مدیریتی و بهرهوری سازمان انجام میشود و اخذ گواهینامه ممیزیشده مرحلهای مستقل از استقرار سیستم است.
بله. با توجه به تبعیت ویرایش 2026 از ساختار هماهنگ (Harmonized Structure)، همپوشانی بالایی با استانداردهای مدیریت زیستمحیطی و ایمنی و بهداشت شغلی در قالب سیستم مدیریت یکپارچه (IMS) وجود دارد.
تمرکز بیشتری بر اثربخشی فرآیندها، فرهنگ کیفیت، مدیریت تغییر و شواهد عینی پایش ریسکها و فرصتها در چکلیستهای ممیزی لحاظ شده است.
با ارزیابی و تحلیل شکاف سیستم موجود، مسیر انتقال پایدار و هوشمندانه سازمان خود را همگام با جدیدترین استانداردهای بینالمللی آغاز نمایید.
